πλέξιμο

54% εθελοντών με κατάθλιψη νιώθουν ευτυχισμένοι ή πολύ ευτυχισμένοι όταν πλέκουν, ενώ άτομα που βασανίζονται από χρόνιους πόνους κατορθώνουν να αποσπάσουν την προσοχή τους από αυτούς και να μειώσουν την αντίληψή τους, με αποτέλεσμα καλύτερη ποιότητα ζωής
Επειτα από πολλές δεκαετίες στην αφάνεια, το πλέξιμο και το βελονάκι έχουν επανέλθει στη μόδα - και όχι μόνο μεταξύ των γιαγιάδων. Πρόσφατη έρευνα στις ΗΠΑ έδειξε ότι μία στις τρεις γυναίκες 25 έως 35 ετών έχει αρχίσει να μαθαίνει πλέξιμο, ενώ ακόμα και άνδρες και παιδιά σχολικής ηλικίας ασχολούνται με αυτό.

Τα οφέλη που μπορεί κανείς να αποκομίσει είναι πολλά και ποικίλα. Ο δρ Χέρμπερτ Μπένσον, καθηγητής Ψυχοσωματικής Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ, λέει στην εφημερίδα New York Times ότι η μονοτονία των κινήσεων και η συγκέντρωση που απαιτείται προκαλούν χαλάρωση όπως αυτή που σχετίζεται με τον διαλογισμό και τη γιόγκα. Έτσι, όταν κάποιος περάσει από το στάδιο του αρχάριου, το πλέξιμο και το βελονάκι μπορεί να ελαττώσουν τον καρδιακό ρυθμό και την αρτηριακή του πίεση και να μειώσουν τα επιβλαβή επίπεδα της ορμόνης του στρες, της κορτιζόλης, στο αίμα του.

Οντως, από τη δεκαετία του '90 έως σήμερα, αλλεπάλληλες δημοσκοπήσεις έχουν δείξει ότι η καταπράυνση του στρες και η έκφραση της δημιουργικότητας είναι τα δύο πιο συχνά αναφερόμενα οφέλη του πλεξίματος. Ωστόσο δεν είναι τα μόνα.

Η Κάρεν Ζάιλα Χέις, ειδική σε θέματα προσωπικής συμβουλευτικής (life coach) στο Τορόντο, εφαρμόζει προγράμματα πλεξίματος όπως το Knit to Quit που βοηθούν τους καπνιστές να απαλλαγούν από το τσιγάρο ή προγράμματα όπως το Knit to Heal που βοηθούν τους ασθενείς να αντιμετωπίσουν σοβαρά προβλήματα, όπως η διάγνωση του καρκίνου ή η σοβαρή ασθένεια ενός οικείου τους.

Σχολεία και φυλακές στο Μέριλαντ και αλλού, εξάλλου, που έχουν καθιερώσει πιλοτικά προγράμματα πλεξίματος, αναφέρουν ότι ασκούν κατευναστική επίδραση και βελτιώνουν τις κοινωνικές δεξιότητες. Ειδικά στους μαθητές, η ακολούθηση των οδηγιών για πολύπλοκα εργόχειρα, έχει διαπιστωθεί ότι βελτιώνει και τη δεξιότητα στα μαθηματικά.

Υπάρχουν επίσης προσωπικές μαρτυρίες ανθρώπων που κατόρθωσαν να αδυνατίσουν πλέκοντας, αφού τα χέρια και το μυαλό τους ήταν απασχολημένα και έτσι απέφευγαν το φαγητό από ανία.

Επιπλέον, μελέτη του Πανεπιστημίου της Βρετανικής Κολομβίας που διεξήχθη το 2009 σε 38 γυναίκες με νευρογενή ανορεξία έδειξε ότι το πλέξιμο τις βοηθούσε σημαντικά: το 74% δήλωσαν ότι καταπράυνε τους φόβους τους και τις εμπόδιζε να ασχολούνται συνεχώς με το πρόβλημά τους.

Το πλέξιμο μπορεί να έχει και θεραπευτική αξία, όπως αναφέρει η αγγλίδα σύμβουλος ευεξίας (wellness coach) Μπέτσαν Κόκρχιλ, από το Μπαθ. Σε έρευνές της ανακάλυψε ότι 54% εθελοντών με κατάθλιψη νιώθουν ευτυχισμένοι ή πολύ ευτυχισμένοι όταν πλέκουν, ενώ άτομα που βασανίζονται από χρόνιους πόνους κατορθώνουν να αποσπάσουν την προσοχή τους από αυτούς και να μειώσουν την αντίληψή τους, με αποτέλεσμα καλύτερη ποιότητα ζωής.

Στους ηλικιωμένους

Ακόμα πιο ενδιαφέρουσα είναι μελέτη του 2011 που έδειξε ότι δραστηριότητες όπως το πλέξιμο μπορεί να αποτρέψουν την εκφύλιση των νοητικών δεξιοτήτων λόγω ηλικίας.

Επιστήμονες από την Κλινική Μάγιο, στο Ρότσεστερ της Μινεσότα, αξιολόγησαν 1.321 εθελοντές 70 έως 89 ετών και διαπίστωσαν πως όσοι είχαν χόμπι το πλέξιμο είχαν μειωμένες πιθανότητες να πάσχουν από ήπια νοητική διαταραχή και απώλεια μνήμης, κάτι που δεν ίσχυε για όσους διάβαζαν ή έπαιζαν μουσικά όργανα.

Ανάλογα ευρήματα είχε μελέτη του Πανεπιστημίου του Τέξας, στο Ντάλας το 2014, που έδειξε ότι οι ηλικιωμένοι που μαθαίνουν να ράβουν (ή να βγάζουν ψηφιακές φωτογραφίες) βελτιώνουν τις νοητικές λειτουργίες τους, ενώ όσοι ασχολούνται με δραστηριότητες που δεν είναι πολύ απαιτητικές για το μυαλό δεν παρουσιάζουν ανάλογο όφελος.