Καλώς Ορίσατε στο Sott.net
Κυρ, 18 Αυγ. 2019
Ο Κόσμος γι'αυτούς που Σκέφτονται

Επιστήμη & Τεχνολογία
Χάρτης

Ladybug

Πανέξυπνες οι μέλισσες, δείχνουν πειράματα

μέλισσα
Ιδιαίτερα αναπτυγμένος αποδεικνύεται πως είναι ο εγκέφαλοςτων μελισσών, οι οποίες εκτός από άριστη όραση έχουν και εξαιρετική μνήμη.

Σε αυτό το συμπέρασμα καταλήγει, μεταξύ άλλων, μία νεαρή Γαλλίδα ερευνήτρια που τιμήθηκε σήμερα για το έργο της από το ίδρυμα L'Oreal-Unesco "Για τις γυναίκες και την επιστήμη".

Σύμφωνα με τα πειράματα που πραγματοποίησε, οι μέλισσες έχουν την ικανότητα να εκτελούν πολύπλοκες ενέργειες, όπως το να μετρούν, ή να αναγνωρίζουν ανθρώπινα πρόσωπα.

Μεταξύ άλλων, διαπίστωσε ότι αν τις τοποθετούσε σε έναν λαβύρινθο, οι μέλισσες εντόπιζαν τα διαφορετικά σημάδια, τα μάθαιναν πολύ γρήγορα και αμέσως μετά επέλεγαν να ακολουθήσουν το σημάδι που θα τις οδηγούσε στην έξοδο, όπου τις περίμενε η "ανταμοιβή" τους.

Η Αβαργκέ-Ουεμπέρ απέδειξε επίσης ότι τα έντομα αυτά δεν κατευθύνονται μόνο από το ένστικτό τους. Σε ένα πείραμα που έκανε στο ύπαιθρο έδειξε ότι έχουν την ικανότητα "να προσαρμόζουν τη συμπεριφορά τους στο περιβάλλον και τις εμπειρίες που αποκτούν".

Η Γαλλίδα ερευνήτρια ελπίζει ότι με τα μελλοντικά πειράματά της θα κατανοήσει πώς οι μέλισσες πραγματοποιούν αυτές τις πολύπλοκες πράξεις μολονότι διαθέτουν τόσους λίγους νευρώνες (μόνο 1 εκατομμύριο, σε σύγκριση με τα 100 δισεκατομμύρια του ανθρώπου). Ίσως ο εγκέφαλός τους να διαθέτει μια μέθοδο πιο αποτελεσματική από εκείνη των ανθρώπων στη διαχείριση των πληροφοριών ή ένας νευρώνας να χρησιμοποιείται για πολλές διαφορετικές εργασίες.

Σχόλιο: Και η ανθρωπότητα χρειάζεται τις μέλισσες για τις εργασίες που προσφέρουν για την επιβίωση ολόκληρου του οικοσυστήματος. Λέγετε ότι αν εξαφανιστούν οι μέλισσες από τον πλανήτη, τότε ο άνθρωπος έχει περίπου 4 ακόμα χρόνια ζωής.


Sun

Πρόσφατη ανκάλυψη δύο γιγαντιαίων σταφανιαίων τρυπών στον ήλιο μας ανυσηχεί τους επιστήμονες

ήλιος στεφανιαίες τρύπες
Ανησυχητικές παρατηρήσεις έκαναν οι ερευνητές της NASA, αφού πρόσφατα ανακάλυψαν δύο γιγάντιες τρύπες στο μητρικό μας άστρο, που καλύπτουν σχεδόν το 10% της επιφάνειας του.

Πρόκειται για δύο στεφανιαίες τρύπες, η μεγαλύτερη από τις δύο βρίσκεται στο νότιο άκρο του ήλιου και καλύπτει το 6% με 8% της επιφάνειας του, ενώ η δεύτερη περίπου το 0,15%.

«Οι στεφανιαίες οπές είναι περιοχές με μικρότερη πυκνότητα και θερμοκρασία από την εξωτερική ατμόσφαιρα του ήλιου, που είναι γνωστή ως στέμμα και αποτελούν πηγή των ισχυρών ανέμων ηλιακών σωματιδίων που περιβάλλουν τη Γη» εξηγεί η NASA.

Στεφανιαίες οπές για πρώτη φορά παρουσιάστηκαν από αστροναύτες στον διαστημικό σταθμό Skylab στο διοικητικό συμβούλιο της NASA το 1973 και το 1974.

Μάλιστα όπως εξηγούν οι ερευνητές, μπορεί να είναι ορατές για μεγάλο χρονικό διάστημα, αν και η ακριβής μορφή αλλάζει όλη την ώρα.

Ενώ δεν είναι ακόμα σαφές τι προκαλεί τις στεφανιαίες τρύπες, γνωρίζουμε ότι σχετίζονται με περιοχές στον ήλιο, όπου τα μαγνητικά πεδία ανεβαίνουν πάνω και μακριά, φεύγουν στο διάστημα χωρίς να επιστρέψουν στην επιφάνεια, όπως συμβαίνει κανονικά.

Το υλικό που ρέει συνεχώς προς τα έξω ονομάζεται ηλιακός άνεμος, που συνήθως φτάνει τα 400 χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο. Όταν όμως υπάρχει στεφανιαία τρύπα, η ταχύτητα του ανέμου μπορεί να διπλασιαστεί σε περίπου 800 χιλιόμετρα ανά δευτερόλεπτο.

ήλιος στεφανιαίες τρύπες

Σχόλιο: Οι στεφανιαίες τρύπες προκαλούν ηλιακούς ανέμους που φτάνουν στη Γη μέσω κυμάτων, και αν είναι έντονοι, μπορεί να προκαλέσουν καταστροφές στα ενεργειακά μας δίκτυα. Δημιουργούν επίσης το φαντασμαγορικό πολικό σέλας.


Comet

Λύθηκε το μυστήριο των αμμόλοφων του κομήτη 67P

κομήτη 67P
© ESA
Οι μεγάλοι σβώλοι που υπάρχουν στον κομήτη 67P είναι υπεύθυνοι για τους αμμόλοφους που υπάρχουν σε αυτόν
Ενα από τα αινίγματα του κομήτη 67P που εξερευνά το διαστημικό σκάφος Rosetta φαίνεται ότι λύνεται από τους ειδικούς. Οι παρατηρήσεις αποκάλυψαν στην επιφάνειά του την παρουσία αμμόλοφων ο σχηματισμός των οποίων δεν μπορούσε να εξηγηθεί αφού στον κομήτη δεν φυσούν άνεμοι που θα μπορούσαν να είναι υπεύθυνοι για τη δημιουργία τους. Κάποιοι επιστήμονες υποστήριξαν ότι κατά την κίνηση του κομήτη παράγονται κάποιες ριπές ανέμου οι οποίες είναι αυτές που δημιουργούν τους αμμόλοφους. Τα μέλη της αποστολής Rosetta τελικά φαίνεται ότι βρήκαν την απάντηση στο μυστήριο. Στο συνέδριο Σεληνιακής και Πλανητικής Επιστήμης (LPSC) που διεξάγεται στο Τέξας ανακοίνωσαν ότι οι αμμόλοφοι σχηματίζονται από τους μεγάλους «σβώλους» ύλης που υπάρχουν στον κομήτη και οι οποίοι μετακινούνται μόνοι τους αναταράσσοντας την επιφάνεια του.

Οι σβώλοι

Ο κομήτης 67P φαίνεται να αποτελείται από σχεδόν ισομεγέθεις «σβώλους», οι οποίοι πιθανώς αποτελούν τους αρχικούς δομικούς λίθους του ηλιακού μας συστήματος. Αν αυτό επιβεβαιωθεί, θα πρόκειται για σημαντική ανακάλυψη, κατά τους επιστήμονες. Η αρχική σκόνη και τα αέρια πιθανώς δημιούργησαν τα πρώτα «βότσαλα» και αυτά, με τη σειρά τους, τους μεγαλύτερους «σβώλους» διαμέτρου περίπου τριών μέτρων ο καθένας. Από τη συγκόλλησή τους, τελικά δημιουργήθηκε ο πυρήνας του κομήτη.

O πυρήνας αυτός είναι πολύ πιο «αφράτος» και πορώδης από ό,τι προβλεπόταν (κατά 70% έως 80% το εσωτερικό του πιστεύεται ότι είναι κενός χώρος). Υπάρχει μια περίπτωση να πρόκειται για δύο μικρότερους κομήτες που κάποια στιγμή συνενώθηκαν.

Σχόλιο: Ο κομήτης αφήνει έκπληκτους τους επιστήμονες: Δεν είναι ''βρώμικη χιονόμπαλα''!


Butterfly

Τα παγώνια επικοινωνούν με τα φτερά τους

παγώνι
Πολλοί ειδικοί έχουν προσπαθήσει να αποκρυπτογραφήσουν τη χρησιμότητα των εντυπωσιακών φτερών του παγωνιού. Οι περισσότεροι συμφωνούν στο ότι τα φτερά του παγωνιού χρησιμοποιούνται ανάμεσα στα άλλα και για την προσέλκυση του αντίθετου φύλου.

Ερευνητές του Πανεπιστημίου Μανιτόμπα στον Καναδά έκαναν μια απρόσμενη ανακάλυψη. Διαπίστωσαν ότι τα υπέροχα φτερά του παγωνιού παράγουν υποηχητικούς «θορύβους». Σύμφωνα με τους ερευνητές, τα αρσενικά παγώνια παράγουν θορύβους σε μια προσπάθεια να προσελκύσουν τα θηλυκά αλλά και να εκφοβίσουν άλλα αρσενικά ώστε να μην πλησιάσουν στην περιοχή που θεωρούν ότι τους ανήκει. Η ανακάλυψη δημοσιεύεται στην επιθεώρηση Animal Behaviour.

Σχόλιο: Τι βλέπουν τα παγώνια;


Igloo

Οι πιγκουίνοι εξελίχθηκαν για να αντέχουν το πολικό ψύχος

πιγκουίνος
Είναι από τα ελάχιστα είδη επάνω στον πλανήτη Γη, που θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν ως η επιτομή της επιβίωσης απέναντι σε ακραίες καιρικές συνθήκες, υπομένοντας το πιο εχθρικό και άγονο περιβάλλον στον κόσμο.

Μια ομάδα επιστημόνων μελέτησε το πώς οι πιγκουΐνοι καταφέρνουν να αντιμετωπίζουν τις ακραίες συνθήκες που επικρατούν στην Ανταρκτική, με πάρα πολύ κρύο, ισχυρούς ανέμους και μήνες ολόκληρους στο σκοτάδι.

Γενετικές αναλύσεις στο γονιδίωμα δύο ειδών πιγκουίνων - τους αυτοκρατορικούς και τους μικρότερους «ξαδέρφους» τους πιγκουίνους Adélie- αποκάλυψαν μερικά από τα μυστικά επιβίωσής τους.

Όπως αναφέρει δημοσίευμα της Daily Mail, οι ερευνητές βρήκαν ότι οι πιγκουίνοι διαθέτουν ένα μεγάλο αριθμό γονιδίων, τα οποία είναι υπεύθυνα για τη δημιουργία της πρώτης ύλης που απαιτείται για την κατασκευή των φτερών τους - πρωτεΐνες γνωστές ως βήτα-κερατίνες.

Οι πιγκουίνοι φέρουν περισσότερα γονίδια για ένα συγκεκριμένο τύπο βήτα-κερατίνης, από οποιοδήποτε άλλο πτηνό και οι ειδικοί πιστεύουν, ότι αυτό τους επιτρέπει να αναπτύσσουν το παχύ φτέρωμά τους από κοντά και σκληρά φτερά, που τους κρατάνε ζεστούς.

Σχόλιο: Οι πιγκουίνοι έχουν γευστικούς υποδοχείς μόνο για το αλμυρό και το ξινό


Sheeple

Νέα εξελικτική θεωρία: Το ανθρώπινο DNA περιέχει γονίδια από άλλα είδη

DNA
Αρκετά από τα γονίδια του DNA μας έχουν μη ανθρώπινη προέλευση καθώς οι πρόγονοί μας τα «δανείστηκαν» από άλλα είδη, κυρίως μικροοργανισμούς, όπως βακτήρια, ιούς και μύκητες, υποστηρίζουν βρετανοί ερευνητές σε σχετικό άρθρο του επιστημονικού εντύπου Genome Biology.

Η μελέτη έρχεται να επιβεβαιώσει ότι, η οριζόντια μεταφορά γονιδίων ήταν ρουτίνα κάποτε και όχι μεμονωμένη περίπτωση, όπως πίστευαν οι βιολόγοι μέχρι σήμερα.

Η πρακτική της «υφαρπαγής» γενετικού υλικού έχει αξιοποιηθεί από πολλά ζωικά είδη, μεταξύ των οποίων και οι πρόγονοί μας, οι οποίοι απορρόφησαν στο DNA τους ξένα γονίδια από μικροοργανισμούς με τους οποίους «συγκατοικούσαν» στο ίδιο περιβάλλον κάποτε.

Η διαπίστωση αυτή αμφισβητεί την συμβατική άποψη ότι η εξέλιξη των ζώων -και των ανθρώπων- βασίστηκε αποκλειστικά σε γονίδια που πέρασαν από γενιά σε γενιά και είχαν μόνο ανθρώπινη προέλευση.

Η οριζόντια μεταφορά γονιδίων, σε αντιδιαστολή με την κάθετη μεταφορά από τους γονείς στα παιδιά, ήταν ήδη γνωστό ότι έχει παίξει -και συνεχίζει να παίζει- καθοριστικό ρόλο στην εξέλιξη των ίδιων των μικροοργανισμών, πράγμα που άλλωστε επιτρέπει στα μικρόβια να γίνονται ολοένα πιο ανθεκτικά στα αντιβιοτικά και σε άλλα φάρμακα. Όμως, η νέα μελέτη δείχνει ότι η διαδικασία αυτή παίζει σημαντικό ρόλο και στους μεγαλύτερους οργανισμούς, μη εξαιρουμένου του ανθρώπου.

Σχόλιο: RNA: Η «αδελφή» του DNA, βοηθά το ανθρώπινο σώμα να αυτοθεραπευτεί


Blue Planet

Το 1610 άρχισε η νέα γεωλογική Εποχή του Ανθρώπου;

Ανατολή ήλιου

Ανατολή ήλιου από διαστημικό σταθμό
Το λεγόμενο «Ανθρωπόκαινο», η προτεινόμενη γεωλογική εποχή που διαμορφώνεται από την ανθρώπινη δραστηριότητα, πρέπει να άρχισε το 1610, όταν οι αλλαγές που έφερε η ανακάλυψη του Νέου Κόσμου άρχισαν να επηρεάζουν ολόκληρο τον πλανήτη, προτείνει μελέτηστο περιοδικό Nature.

Οι προηγούμενες γεωλογικές περίοδοι έληξαν έπειτα από δραματικά συμβάντα που άλλαξαν το πρόσωπο του πλανήτη, όπως προσκρούσεις μετεωριτών, μεγάλες ηφαιστειακές εκρήξεις και μετατοπίσεις των ηπείρων.

Σήμερα, όμως, ο πλανήτης αλλάζει λόγω της ανθρώπινης δραστηριότητας, και πολλοί γεωλόγοι πιστεύουν ότι ζούμε ήδη στην περίοδο του Ανθρωπόκαινου. Αυτό στο οποίο διαφωνούν, ωστόσο, είναι το πώς θα οριστεί αυτή η νέα εποχή.

Άλλοι πιστεύουν ότι άρχισε με τις πρώτες δοκιμές πυρηνικών όπλων, οι οποίες γέμισαν τον πλανήτη με ίχνη ραδιενεργών στοιχείων. Άλλοι πάλι εκτιμούν ότι η νέα περίοδος εγκαινιάστηκε με τη Βιομηχανική Επανάσταση, η οποία οδήγησε σε αύξηση του διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα και προκάλεσε τελικά τη σημερινή κλιματική αλλαγή.


Ερευνητές του University College του Λονδίνου προτείνουν τώρα ότι το Ανθρωπόκαινο ξεκίνησε το 1610, εκτιμώντας ότι ο δικός τους ορισμός πληρεί δύο βασικές προϋποθέσεις για την επίσημη αναγνώριση μιας γεωλογικής περιόδου: πρώτον, μακροχρόνιες μεταβολές σε πλανητική κλίμακα· και δεύτερον, την ύπαρξη ενός δείκτη που σημειώνει την έναρξη αυτών των μεταβολών σε φυσικά υλικά όπως τα πετρώματα και τα ιζήματα του ωκεάνιου πυθμένα.

Λίγο περισσότερο από έναν αιώνα μετά την άφιξη του Κολόμβου στην Αμερικής το 1492, δεκάδες είδη ζώων και φυτών είχαν ήδη μεταφερθεί από και προς τον Νέο Κόσμο, αλλάζοντας δραστικά την παγκόσμια βιογεωγραφία, αναφέρει η ερευνητική ομάδα. Γύρη από καλαμπόκι, ένα φυτό της Λατινικής Αμερικής, πρωτοεμφανίζονται σε θαλάσσια ιζήματα της Ευρώπης το 1600.

Το έτος 1610 σημειώνει επίσης μια δεύτερη μεγάλη αλλαγή, μια ξαφνική πτώση των επιπέδων διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα. Ήταν συνέπεια του αποικισμού της Αμερικής, ο οποίος είχε ως αποτέλεσμα το θάνατο 50 εκατομμυρίων ανθρώπων, κυρίως λόγω της ασθένειας της ευλογιάς. Οι καλλιεργήσιμες εκτάσεις τους εγκαταλείφθηκαν και καλύφθηκαν σταδιακά από πυκνά δάση, τα οποία απορρόφησαν μεγάλες ποσότητες CO2 από την ατμόσφαιρα.

Evil Rays

Τη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας δια αέρος χωρίς τη χρήση καλωδίων πέτυχαν ιάπωνες ερευνητές

ηλεκτρική ενέργεια διάστημα
Οι επιστήμονες της Ιαπωνικής Υπηρεσίας Εξερεύνησης του Διαστήματος (JAXA) χρησιμοποίησαν μικροκύματα για να μεταδώσουν από ένα πομπό σε ένα δέκτη ρεύμα ικανό να ζεστάνει μια κατσαρόλα. «Είναι η πρώτη φορά που κάποιος κατάφερε να στείλει σχεδόν δύο κιλοβάτ ηλεκτρικής ενέργειας μέσω μικροκυμάτων σε ένα μικρό στόχο, χρησιμοποιώντας μια συσκευή ελέγχου μεγάλης κατευθυντικότητας», δήλωσε εκπρόσωπος της JAXA, η οποία εδώ και χρόνια εργάζεται για τη δημιουργία διαστημικών σταθμών παραγωγής ρεύματος.

Η διαστημική παραγωγή ηλεκτρισμού έχει πολλά πλεονεκτήματα σε σχέση με την παραγωγή στη Γη, κυρίως ότι είναι πάντα διαθέσιμη, ανεξαρτήτως καιρού ή ώρας. Αν και οι δορυφόροι, καθώς και ο Διεθνής Διαστημικός Σταθμός (ISS) χρησιμοποιούν την ηλιακή ενέργεια, την οποία μετατρέπουν σε ηλεκτρική για τις ανάγκες τους, η ασύρματη μετάδοση ρεύματος στη Γη ανήκει, προς το παρόν στη σφαίρα της επιστημονικής φαντασίας.

Η JAXA οραματίζεται ένα δίκτυο δορυφόρων με ηλιακούς συλλέκτες και κεραίες, σε ύψος περίπου 36.000 χιλιομέτρων από την επιφάνεια του πλανήτη μας, που θα συλλέγουν το φως του Ήλιου, θα το μετατρέπουν σε ρεύμα και θα το διακτινίζουν πίσω στη Γη.

Jupiter

Το μεγαλύτερο φεγγάρι του Ηλιακού Συστήματος κρύβει έναν παγκόσμιο... ωκεανό

γανυμήδης

O Γανυμήδης, εδώ σε εικόνα της αποστολής Galileo, είναι πολύ μεγαλύτερος από τη Σελήνη
Ο δορυφόρος του Δία, Γανυμήδης, το μεγαλύτερο φεγγάρι του Ηλιακού Συστήματος, φαίνεται ότι κρύβει κάτω από την επιφάνειά του έναν παγκόσμιο ωκεανό, ο οποίος μάλιστα περιέχει περισσότερο θαλασσινό νερό από ό,τι όλοι οι ωκεανοί της Γης μαζί.

Νέες παρατηρήσεις του διαστημικού τηλεσκοπίου Hubble επιβεβαιώνουν την παλιά υποψία των πλανητολόγων για το υγρό εσωτερικό του Γανυμήδη, αναφέρει διεθνής ερευνητική ομάδα στο Journal of Geophysical Research.

Ο Γανυμήδης έρχεται έτσι να προστεθεί στη λίστα των δορυφόρων που κρύβουν υπόγειους ωκεανούς, μαζί με την Ευρώπη του Δία και δύο φεγγάρια του Κρόνου, τον Εγκέλαδο και τον Τιτάνα -και είναι οι καλύτεροι γνωστοί στόχοι για την αναζήτηση μικροβιακής ζωής.

Από τις υποψίες στις ενδείξεις

Οι πρώτες υποψίες για τον Γανυμήδη χρονολογούνται στην εποχή που οι αστρονόμοι πρωτοείδαν την λεία, λευκή επιφάνεια του δορυφόρου: η ομαλότητα του φλοιού και η απουσία κρατήρων μαρτυρούν ότι κάποια υπόγεια δύναμη πρέπει να ανανεώνει την επιφάνεια του φεγγαριού.

Οι πρώτες άμεσες ενδείξεις ήρθαν το 2002, όταν η αποστολή Galileo της NASA χαρτογράφησε για πρώτη φορά το μαγνητικό πεδίο του δορυφόρου. Οι μετρήσεις, όμως, δεν ήταν επαρκείς για να επιβεβαιωθεί η θεωρία.

Palette

Ανακάλυψαν επιτέλους πως αλλάζουν χρώματα οι χαμαιλέοντες

χαμαιλέοντας

Τα ερπετά διαθέτουν δύο στρώματα κυττάρων στο δέρμα
Ερευνητές στην Ελβετία κατάφεραν να εξηγήσουν πώς αλλάζουν χρώματα οι χαμαιλέοντες. Το μυστικό κρύβεται στο ότι τα συμπαθή ερπετά διαθέτουν δύο στρώματα κυττάρων στο δέρμα τους, τα οποία περιέχουν νανοκρυστάλλους διαφόρων μεγεθών και σχημάτων.

Οι χαμαιλέοντες μεταβάλλουν κατά βούληση την απόσταση μεταξύ αυτών των ποικιλόμορφων μικροσκοπικών κρυστάλλων (σε ποσοστό γύρω στο 30%) και έτσι αντανακλούν διαφορετικά μήκη κύματος του φωτός, με αποτέλεσμα στα μάτια των άλλων να αλλάζουν χρώμα και να καμουφλάρονται.

Οι ερευνητές του Πανεπιστημίου της Γενεύης, με επικεφαλής τον καθηγητή γενετικής και εξελικτικής βιολογίας Μισέλ Μιλίνκοβιτς, μελέτησαν εξονυχιστικά το δέρμα των χαμαιλεόντων με τη βοήθεια φασματοσκόπησης και βιντεοσκόπησης υψηλής ανάλυσης.

Όπως διαπιστώθηκε, κάτω από αρκετά στρώματα κοινών δερματικών κυττάρων, υπάρχουν τα λεγόμενα «ιριδοφόρα» κύτταρα, στο εσωτερικό των οποίων «πλέουν» μικροσκοπικοί φωτονικοί κρύσταλλοι από γουανίνη (ένα από τα τέσσερα βασικά συστατικά του DNA). Οι νανοκρύσταλλοι γουανίνης είναι διατεταγμένοι σε ένα πυκνό πλέγμα. Η μεταβαλλόμενη απόσταση μεταξύ των κρυστάλλων καθορίζει το μήκος κύματος του φωτός που θα ανακλασθεί και, κατά συνέπεια, το χρώμα του κυττάρου και τελικά όλου του δέρματος.